Szafa RACK w domu – czy warto i co powinno się w niej znaleźć?

Szafa RACK kojarzy się przede wszystkim z serwerownią, dużą firmą albo pomieszczeniem pełnym urządzeń sieciowych. Coraz częściej jednak niewielkie szafy RACK pojawiają się również w domach i mieszkaniach. Powód jest prosty: liczba urządzeń korzystających z domowej sieci rośnie, a przewody Ethernet, router, switch, NAS czy elementy Wi-Fi dobrze jest zebrać w jednym uporządkowanym miejscu.

Jeżeli podczas budowy albo remontu domu doprowadzasz przewody LAN do pokojów, telewizorów, komputerów i Access Pointów, wszystkie te przewody muszą gdzieś się zakończyć.

Można pozostawić je luźno w szafce i podłączyć bezpośrednio do switcha. Przy kilku przewodach takie rozwiązanie może działać.

Gdy jednak punktów LAN robi się więcej, szybko pojawia się problem:

• który przewód prowadzi do którego pokoju,
• gdzie umieścić switch,
• gdzie schować router,
• gdzie postawić NAS,
• jak uporządkować zasilacze,
• jak później rozbudować sieć,
• jak dostać się do urządzeń podczas awarii.

Właśnie wtedy niewielka szafa RACK w domu może mieć dużo sensu.

Nie oznacza to jednak, że każdy dom potrzebuje dużej szafy serwerowej. W większości domowych instalacji znacznie ważniejsze od rozmiaru RACK-a jest dobre zaplanowanie całej sieci.

Co to jest szafa RACK?

RACK to standard pozwalający montować urządzenia i elementy infrastruktury w uporządkowany sposób.

W przypadku sieci domowej w szafie mogą znaleźć się przede wszystkim:

• patch panel,
• switch,
• router,
• urządzenie operatora Internetu,
• organizery kablowe,
• listwa zasilająca,
• NAS,
• UPS,
• inne niewielkie urządzenia sieciowe.

Nie wszystkie urządzenia muszą być bezpośrednio przystosowane do montażu RACK.

W niewielkiej szafie można również zastosować półkę, na której ustawimy router operatora, modem, mały NAS albo inne urządzenie.

Najważniejszą funkcją RACK-a jest więc stworzenie jednego centralnego punktu sieci.

Po co szafa RACK w domu?

Największą zaletą nie jest sam wygląd.

Chodzi przede wszystkim o porządek.

Wyobraźmy sobie dom, w którym wykonano przewody do:

• dwóch gniazd LAN w salonie,
• gabinetu,
• trzech pokojów,
• telewizora,
• dwóch Access Pointów,
• NAS-a.

Nagle okazuje się, że do centralnego miejsca dochodzi kilkanaście przewodów.

Jeżeli wszystkie zakończymy luźnymi wtykami RJ45 i podłączymy bezpośrednio do switcha, technicznie sieć może działać.

Problem pojawia się później.

Po kilku latach trzeba ustalić:

Który przewód prowadzi do gabinetu?

Który kabel zasila Access Point?

Dlaczego jedno gniazdo nie działa?

Który port switcha odpowiada za telewizor?

Przy uporządkowanym patch panelu i opisanych przewodach odpowiedź można znaleźć szybko.

W przypadku kilkunastu identycznych przewodów leżących w jednym miejscu diagnostyka robi się dużo mniej przyjemna.

Czy szafa RACK jest potrzebna w każdym mieszkaniu?

Nie.

Jeżeli w mieszkaniu mamy:

• router,
• jeden switch,
• trzy albo cztery przewody LAN,

montowanie dużej szafy może być niepotrzebne.

Można przygotować znacznie prostszy centralny punkt sieci.

RACK zaczyna być szczególnie przydatny wtedy, gdy:

• do jednego miejsca schodzi się więcej przewodów,
• planujemy patch panel,
• korzystamy z większego switcha,
• mamy kilka Access Pointów,
• chcemy zamontować NAS,
• planujemy UPS,
• zależy nam na możliwości późniejszej rozbudowy,
• chcemy mieć łatwy dostęp do całej infrastruktury.

Dlatego decyzję o zastosowaniu RACK-a najlepiej podjąć na etapie projektowania sieci, a nie kupować szafę dopiero po wykonaniu wszystkich przewodów.

Mała szafa RACK czy duża szafa serwerowa?

Do typowej domowej sieci nie jest potrzebna ogromna stojąca szafa znana z serwerowni.

W wielu przypadkach wystarczy niewielka szafa wisząca.

Jej wielkość powinna jednak uwzględniać nie tylko urządzenia, które mamy obecnie.

Trzeba zostawić miejsce na:

• przewody,
• patchcordy,
• prowadzenie okablowania,
• wentylację,
• zasilacze,
• ewentualny kolejny switch,
• przyszłą rozbudowę.

Kupowanie najmniejszej możliwej szafy tylko dlatego, że obecne urządzenia „jakoś się zmieszczą”, może szybko okazać się błędem.

Po zamontowaniu patch panela, switcha, półki i listwy zasilającej często zostaje dużo mniej miejsca, niż początkowo zakładaliśmy.

Co oznacza U w szafie RACK?

Wysokość elementów montowanych w RACK-u określa się jednostką U.

Urządzenie zajmujące 1U wykorzystuje jedną jednostkę wysokości montażowej.

Przykładowo miejsce może zajmować:

• patch panel – 1U,
• switch – zależnie od modelu,
• organizer kablowy – 1U,
• półka – jedną lub więcej jednostek.

Nie oznacza to jednak, że wystarczy policzyć urządzenia i kupić dokładnie tyle U, ile wychodzi z obliczeń.

Warto pozostawić wolną przestrzeń.

Może być potrzebna na przyszłe urządzenia, wygodniejsze prowadzenie przewodów albo poprawę przepływu powietrza.

Co powinno znaleźć się w domowej szafie RACK?

Nie ma jednej konfiguracji odpowiedniej dla wszystkich.

Można jednak wskazać kilka elementów, które pojawiają się najczęściej.

1. Patch panel

Patch panel jest jednym z najbardziej charakterystycznych elementów uporządkowanej instalacji LAN.

To do niego mogą zostać zakończone przewody prowadzące ze ścian i poszczególnych pomieszczeń.

Zamiast sytuacji:

przewód ze ściany → wtyk RJ45 → switch

otrzymujemy:

gniazdo w pokoju → przewód instalacyjny → patch panel → krótki patchcord → switch

Takie rozwiązanie ułatwia organizację instalacji i późniejsze zmiany.

Dodatkowo poszczególne porty można opisać.

Na przykład:

01 – salon TV

02 – salon konsola

03 – gabinet

04 – pokój 1

05 – pokój 2

06 – AP parter

07 – AP piętro

Po kilku latach nadal wiadomo, dokąd prowadzą przewody.

2. Switch

Switch jest urządzeniem, które łączy przewodowe urządzenia w sieci lokalnej.

To do niego mogą być podłączone:

• gniazda LAN w pokojach,
• komputery,
• telewizory,
• konsole,
• NAS,
• Access Pointy,
• inne urządzenia sieciowe.

Przy wyborze switcha warto pozostawić zapas portów.

Jeżeli obecnie wykorzystujemy 10 połączeń, zakup switcha z dokładnie taką liczbą dostępnych portów może szybko ograniczyć możliwość rozbudowy.

Za jakiś czas może pojawić się:

• kolejny Access Point,
• dodatkowe gniazdo,
• NAS,
• nowe urządzenie,
• kolejny pokój wymagający połączenia.

Dlatego infrastruktury nie warto projektować dokładnie „na styk”.

3. Switch PoE – kiedy może się przydać?

Jeżeli w domu planowane są urządzenia obsługujące PoE, warto rozważyć switch zapewniający takie zasilanie.

PoE pozwala przesyłać dane i zasilanie jednym przewodem Ethernet.

W sieci domowej może być szczególnie wygodne przy Access Pointach.

Przykład:

RACK → switch PoE → przewód LAN → Access Point na suficie

Nie trzeba wtedy montować zasilacza obok Access Pointa.

Trzeba oczywiście dobrać urządzenia zgodne z odpowiednim standardem PoE i upewnić się, że switch ma wystarczający budżet mocy dla podłączonych urządzeń.

4. Router

Router łączy domową sieć z Internetem i odpowiada za komunikację pomiędzy siecią lokalną a siecią operatora.

Nie zawsze musi być urządzeniem dostarczonym przez operatora.

W zależności od sposobu działania łącza i konfiguracji operatora w szafie mogą znaleźć się:

• urządzenie operatora,
• modem lub terminal światłowodowy,
• własny router,
• dodatkowy firewall.

W typowym domu nie trzeba przesadnie komplikować tej części infrastruktury.

Warto natomiast przewidzieć odpowiednie miejsce, zasilanie i sposób podłączenia urządzeń.

Czy router Wi-Fi powinien znajdować się w RACK-u?

To zależy.

Jeżeli router pełni jednocześnie funkcję głównego punktu Wi-Fi, zamknięcie go w metalowej szafie RACK może znacznie pogorszyć warunki propagacji sygnału bezprzewodowego.

Dlatego centralny punkt sieci i najlepsze miejsce dla Wi-Fi to nie zawsze to samo miejsce.

Lepszym rozwiązaniem może być:

RACK → router → switch PoE → przewód LAN → Access Point

Access Point można wtedy zamontować w miejscu zapewniającym odpowiedni zasięg.

W większym domu mogą być potrzebne dwa lub więcej punktów dostępowych.

Dzięki temu nie musimy budować całej sieci Wi-Fi wokół lokalizacji szafy RACK.

5. Półka RACK

Nie każde urządzenie ma uchwyty umożliwiające bezpośredni montaż w standardzie RACK.

Na półce można ustawić:

• router,
• urządzenie operatora,
• modem,
• niewielki NAS,
• zasilacze,
• inne urządzenia.

Przy planowaniu półki trzeba zwrócić uwagę na jej głębokość oraz wymiary urządzeń.

I właśnie tutaj dochodzimy do bardzo ważnej kwestii.

Nie patrz tylko na wysokość szafy – sprawdź również głębokość

Można kupić szafę o odpowiedniej liczbie jednostek U, a mimo tego odkryć, że konkretne urządzenie się do niej nie mieści.

Powodem może być niewystarczająca głębokość.

Trzeba uwzględnić:

• głębokość samego urządzenia,
• miejsce na wtyki,
• promień zagięcia przewodów,
• patchcordy,
• przewody zasilające,
• przestrzeń potrzebną do wygodnej obsługi.

Dotyczy to szczególnie większych switchy, UPS-ów oraz NAS-ów.

Dlatego szafę powinno się dobierać do planowanego wyposażenia, a nie odwrotnie.

6. NAS

NAS, czyli sieciowy magazyn danych, bardzo dobrze pasuje do idei centralnego punktu sieci.

Może służyć między innymi do:

• przechowywania plików,
• udostępniania danych pomiędzy komputerami,
• kopii zapasowych,
• przechowywania multimediów.

Nie oznacza to jednak, że każdy NAS trzeba koniecznie wkładać do szafy RACK.

Wiele domowych urządzeń NAS jest wolnostojących.

Jeżeli ma znaleźć się w szafie, trzeba sprawdzić:

• wymiary urządzenia,
• temperaturę pracy,
• dostęp do powietrza,
• ilość miejsca,
• sposób zasilania.

NAS z kilkoma dyskami może generować ciepło, dlatego nie powinien być wciskany w przypadkową zamkniętą przestrzeń tylko po to, aby wszystko wyglądało estetycznie.

7. UPS

UPS może podtrzymać przez pewien czas najważniejsze urządzenia podczas krótkiego zaniku zasilania.

W przypadku domowej sieci można rozważyć podłączenie do UPS-a takich elementów jak:

• router,
• switch,
• urządzenie operatora,
• NAS.

Dzięki temu krótka przerwa w zasilaniu nie musi natychmiast oznaczać utraty dostępu do sieci.

W przypadku NAS-a UPS może również umożliwić bezpieczne zakończenie pracy urządzenia.

Trzeba jednak dobrać jego moc i czas podtrzymania do urządzeń, które mają być zasilane.

UPS również zajmuje miejsce i może być ciężki, dlatego jego lokalizację warto uwzględnić jeszcze przed wyborem szafy.

8. Listwa zasilająca

RACK potrzebuje również zasilania.

Router, switch, NAS i urządzenie operatora muszą być gdzieś podłączone.

Zamiast kilku przypadkowych przedłużaczy można zastosować uporządkowaną listwę zasilającą odpowiednią do planowanego sposobu montażu.

Już podczas projektowania centralnego punktu warto więc zadbać o dostępność odpowiedniej liczby gniazd elektrycznych.

Sieć LAN bez zasilania urządzeń aktywnych oczywiście nie będzie działać.

9. Organizacja przewodów

Jednym z powodów montażu RACK-a jest właśnie porządek, dlatego szkoda byłoby zakończyć instalację plątaniną patchcordów.

Przy większej liczbie połączeń przydatne mogą być organizery kablowe.

Patchcordy warto również dobrać odpowiednią długością.

Zbyt długie przewody powodują niepotrzebny bałagan.

Zbyt krótkie mogą być naciągnięte i utrudniać późniejsze zmiany.

Warto również stosować czytelne oznaczenia.

Jak może wyglądać domowa szafa RACK?

Przykładowa niewielka instalacja może wyglądać następująco:

patch panel
↓
organizer przewodów
↓
switch / switch PoE
↓
router lub półka z routerem
↓
NAS
↓
UPS

Nie jest to jednak uniwersalny schemat.

W jednym domu potrzebny będzie tylko:

patch panel + switch + router

W innym:

patch panel + switch PoE + router + NAS + UPS + dodatkowe urządzenia

Dlatego przed zakupem szafy najlepiej rozrysować całą instalację.

Gdzie zamontować szafę RACK w domu?

Lokalizacja jest równie ważna jak sama szafa.

Dobre miejsce powinno zapewniać przede wszystkim:

• dostęp do przewodów,
• możliwość doprowadzenia Internetu operatora,
• zasilanie,
• możliwość późniejszego serwisowania,
• odpowiednią przestrzeń,
• warunki pozwalające urządzeniom odprowadzać ciepło.

RACK nie powinien być montowany wyłącznie tam, gdzie jest najmniej widoczny.

Jeżeli zostanie wciśnięty w trudno dostępne miejsce, każda późniejsza zmiana kabla może stać się problemem.

Szafa RACK w garderobie?

To popularny pomysł.

Może być dobrym rozwiązaniem, ale trzeba zwrócić uwagę na temperaturę i dostęp powietrza.

Switch, router, NAS czy UPS generują ciepło.

Jeżeli zamkniemy kilka urządzeń w małej szafie, a następnie dodatkowo zamkniemy ją w niewentylowanej garderobie, temperatura może wzrosnąć.

Dlatego lokalizację trzeba oceniać nie tylko pod względem estetyki.

Szafa RACK w garażu?

Tutaj z kolei trzeba zwrócić uwagę na warunki środowiskowe.

Temperatura i wilgotność w garażu mogą zmieniać się znacznie bardziej niż w części mieszkalnej domu.

Jeżeli mają tam pracować urządzenia elektroniczne przez całą dobę, trzeba sprawdzić, czy warunki są dla nich odpowiednie.

Nie ma więc jednego miejsca, które będzie idealne w każdym budynku.

Czy do szafy RACK prowadzić wszystkie przewody LAN?

Jeżeli RACK jest centralnym punktem sieci, zwykle właśnie taki jest cel.

Z poszczególnych pomieszczeń przewody prowadzi się do jednego miejsca.

Powstaje struktura typu gwiazda:

salon → RACK

gabinet → RACK

pokój 1 → RACK

pokój 2 → RACK

Access Point → RACK

telewizor → RACK

Dzięki temu każde połączenie można zarządzać z centralnego punktu.

Jest to znacznie bardziej uporządkowane niż prowadzenie przewodów pomiędzy kolejnymi pomieszczeniami i dokładanie lokalnych switchy w przypadkowych miejscach.

Ile miejsca zostawić na przyszłość?

Nie ma jednej wartości odpowiedniej dla wszystkich.

Najważniejsza zasada brzmi jednak:

nie projektuj RACK-a tylko pod to, co masz dzisiaj.

Jeżeli obecnie instalujesz:

• patch panel,
• switch,
• router,

za kilka lat może pojawić się:

• switch PoE,
• NAS,
• UPS,
• dodatkowy element sieci.

Wymiana całej szafy tylko dlatego, że zabrakło jednej lub dwóch jednostek miejsca, jest niepotrzebnym kosztem.

Z drugiej strony nie ma sensu kupować ogromnej szafy serwerowej do mieszkania z sześcioma punktami LAN.

Potrzebny jest rozsądny zapas.

RACK 10 czy 19 cali?

Przy domowych instalacjach można spotkać zarówno kompaktowe rozwiązania, jak i klasyczne szafy 19-calowe.

Mniejsza konstrukcja może być wygodna w niewielkim mieszkaniu, gdy instalacja obejmuje tylko kilka lub kilkanaście połączeń.

Standard 19″ daje natomiast większy wybór:

• patch paneli,
• switchy,
• półek,
• organizerów,
• pozostałych elementów.

Nie warto wybierać rozmiaru wyłącznie na podstawie tego, która szafa zajmuje mniej miejsca.

Najpierw należy określić urządzenia, które mają znaleźć się w środku.

RACK nie zastępuje dobrego projektu sieci

Można kupić bardzo estetyczną szafę, patch panel i drogi switch, a mimo tego stworzyć źle zaplanowaną sieć.

RACK jest tylko jednym z elementów.

Całość powinna wyglądać mniej więcej tak:

Internet operatora
↓
router
↓
switch
↓
patch panel
↓
okablowanie LAN
↓
gniazda RJ45 / Access Pointy / urządzenia

Kluczowe pozostaje więc odpowiednie rozmieszczenie przewodów i punktów sieciowych w całym domu.

Najczęstsze błędy przy planowaniu domowego RACK-a

Zbyt mała szafa

Wszystko mieści się podczas pierwszego montażu, ale nie pozostaje miejsce na nowe urządzenie albo wygodne prowadzenie kabli.

Brak uwzględnienia głębokości

Szafa ma odpowiednią wysokość, ale switch, UPS albo półka nie mieszczą się prawidłowo.

Brak wentylacji

Urządzenia działające całą dobę generują ciepło.

Montaż routera Wi-Fi w metalowej szafie

Jeżeli urządzenie ma zapewniać Wi-Fi, zamknięcie go w metalowej obudowie może pogorszyć zasięg.

Brak opisów przewodów

Patch panel bez oznaczeń rozwiązuje tylko część problemu.

Za krótkie lub za długie patchcordy

Jedne są naciągnięte, drugie tworzą plątaninę.

Brak zapasu miejsca

Każde nowe urządzenie oznacza konieczność przebudowy.

Trudny dostęp

RACK znajduje się w miejscu, do którego praktycznie nie można dostać się bez demontażu innych elementów.

Kiedy warto zrobić RACK w domu?

Szafa RACK szczególnie dobrze sprawdzi się, jeśli:

• budujesz lub remontujesz dom,
• wykonujesz sieć LAN w wielu pomieszczeniach,
• chcesz mieć gniazda RJ45 przy TV i komputerach,
• planujesz kilka Access Pointów,
• korzystasz z NAS-a,
• zależy Ci na uporządkowanej infrastrukturze,
• chcesz mieć możliwość łatwej rozbudowy sieci.

Przy dwóch lub trzech przewodach może być rozwiązaniem niepotrzebnie rozbudowanym.

Przy kilkunastu punktach zaczyna natomiast bardzo ułatwiać organizację całej instalacji.

Najpierw policz przewody, później kup RACK

Przed zakupem warto przygotować prostą listę.

Na przykład:

salon – 2 × RJ45

gabinet – 2 × RJ45

pokój 1 – 1 × RJ45

pokój 2 – 1 × RJ45

AP parter – 1 × LAN

AP piętro – 1 × LAN

NAS – 1 × LAN

Mamy już co najmniej dziewięć połączeń.

Następnie trzeba uwzględnić:

• switch,
• patch panel,
• router,
• urządzenie operatora,
• ewentualny NAS,
• UPS,
• zapas.

Dopiero wtedy można sensownie dobierać wielkość szafy.

Instalacja sieci LAN i szafy RACK w Warszawie

Jeżeli planujesz sieć w mieszkaniu albo domu w Warszawie i chcesz zebrać okablowanie w jednym centralnym punkcie, ROVENS wykonuje instalacje sieci LAN w Warszawie wraz z montażem niewielkich szaf RACK i gniazd RJ45.

Zakres prac może obejmować:

• zaplanowanie przebiegu przewodów LAN,
• układanie przewodów Ethernet,
• wykonywanie przejść przez ściany,
• prowadzenie kabli w listwach i korytach,
• zarabianie przewodów,
• montaż gniazd RJ45,
• montaż małej szafy RACK,
• uporządkowanie przewodów,
• konfigurację switcha,
• konfigurację routera,
• konfigurację Wi-Fi.

Usługę realizujemy na terenie Warszawy dla mieszkań, domów oraz małych firm i niewielkich biur.

Dzięki temu jedna instalacja może obejmować cały ciąg:

gniazdo RJ45 → przewód → RACK → switch → router → Wi-Fi

zamiast kończyć się na pozostawieniu przewodów bez uruchomionej infrastruktury.

Podsumowanie – czy szafa RACK w domu ma sens?

Tak, ale nie w każdym przypadku.

Jeżeli domowa sieć składa się z routera i trzech przewodów Ethernet, można stworzyć znacznie prostszy punkt dystrybucyjny.

Jeżeli natomiast w domu znajduje się kilkanaście punktów LAN, kilka Access Pointów, switch, NAS i inne urządzenia, niewielka szafa RACK pozwala uporządkować całą infrastrukturę i ułatwia jej późniejszą obsługę.

Najważniejsze jest odpowiednie zaplanowanie:

liczby przewodów → wielkości patch panela → switcha → miejsca na router → zasilania → wentylacji → zapasu na przyszłość.

RACK nie powinien być pierwszą rzeczą kupowaną przy budowie sieci.

Najpierw warto zaprojektować całość, a dopiero później dobrać do niej odpowiednią szafę.

Najczęstsze pytania

Te artykuły mogą okazać się pomocne

Wi-Fi czy kabel LAN – co wybrać w mieszkaniu, domu lub firmie?

Jaki kabel do sieci LAN – Cat 5e, Cat 6 czy Cat 6A?

Jak zaplanować sieć komputerową w małej firmie lub biurze?

Jak zaplanować sieć LAN w mieszkaniu lub domu? Gniazda RJ45, RACK, Wi-Fi i okablowanie